Sadaka taşları ve zimem defterleri

Konusu 'Osmanlı Tarihi' forumundadır ve Lasey tarafından 17 Mart 2019 başlatılmıştır.

  1. Lasey

    Lasey Admin

    Sadaka taşları ve zimem defterleri

    Sadaka-taşları-ve-zimem-defterleri1.

    Dinimizce teşvik edilen yardımlaşma ve sadaka kültürü, Osmanlılar döneminde, özellikle Ramazan ayı ile birlikte yoğun olarak yaşanır, zengin kimseler hayır ve hasenatta birbirleriyle yarışırlardı.

    Ecdadımız, infak kültürünün en güzel örneklerini verdikleri bu dönemde, iffet ve hayalarından ötürü fakirliklerini gizleyen ve ihtiyaçlarını açıkça söylemeyen kimseler için zarif bir yardım yolu tercih etmişler, bazı mahallelere ‘sadaka taşı’ diye tabir edilen, içlerine ayni ve nakdi kıymetlerin konulduğu, fakir kimselerin ihtiyaçları miktarınca yararlanabildikleri fazilet abideleri yerleştirmişlerdi. O dönemde Ramazan ayında sıkça görülen bir başka yardımlaşma adeti de ‘zimem defterleri’ idi.


    Sadaka-taşları-ve-zimem-defterleri-.

    Sadaka taşları ve zimem defterleri

    Tebdili kıyafetle sokağa çıkan pek çok hayırsever zengin kimse hiç tanımadıkları yerlerdeki bakkal, manav gibi dükkanlara gider, onlardan zimem defteri denilen veresiye defterlerini çıkarmalarını isterdi. Bu defterlerin baştan, sondan, ortadan rastgele seçtikleri sayfaların hesabını yaptırır, tutan miktar neyse onu öder, ‘bu borçları silin Allah kabul eylesin!’ der, çeker giderlerdi.
    Böylece borcu ödenen, borcunu ödeyenin kim olduğunu, borcu sildiren de borçtan kimi kurtardığını bilmezdi. Bu güzel uygulamalarda da görüldüğü gibi ecdadımız gizlice verdikleri sadakalarla, sağ el ile yaptıklarını sol elinden bile gizler, yaptıkları iyiliklerin mükafatını yüce Allah’tan niyaz ederlerdi. Bazı mahallelere ‘sadaka taşı’ diye tabir edilen, içerisine ayni ve nakdi kıymetlerin konulduğu, fakir kimselerin ihtiyaçları miktarınca yararlanabildikleri fazilet abideleri yerleştirmişlerdi.