Soru Arş ne demektir

Konusu 'İslami sözlük' forumundadır ve Adile tarafından 24 Ekim 2013 başlatılmıştır.

  1. Adile

    Adile Admin


    Arşa istiva etmek anlamı nedir

    Arş bir eve nispeten tavan, tavana nispeten çatı anlamına gelmektedir. Bu durumda her şeyin en yükseği ve en a’lası manasına gelmektedir. Ulviyet ve yücelik anlamına gelen arş padişahların üzerinde hükümlerini yürüttükleri taht olarak da isimlendirilmiştir. Bu nedenle arş tüm alemleri kuşatan Cenab-ı Allah’ın hüküm ve hakimiyetini sağlayan bir makamdır. Arş mümkünatın tamamını, yedi kat gökleri ve yerleri, Cennet ve Cehennemi, sidre-i müntehayı ve her şeyi kuşatarak Cenab-ı Allah’ın hüküm ve hakimiyetini sağlayan arştır. Zira Allah yerleri ve gökleri yaratmış ve sonra "Arşa istiva etmiştir." [A’raf, 7:54; Hadid, 57:4]

    Bir hükümdarın tahta çıkması demek, "hükümet işlerini yürütmeyi ele almış, hükmünü tüm ülkeye geçirmek üzere hükmetmeye başlamış" demektir. Bu nedenle arş kelimesi hüküm ve hakimiyeti ifade eden mecazi bir kelimedir. Malik bin Enes kendisine arşın mahiyetini soran birisine "stiva malumdur, keyfiyeti ise akılların idrakinden meçhuldür" demiştir. Ragıb el-Isfahani "İstiva" kelimesini "her tarafa müsavi olmak" şeklinde açıklamıştır. [Müfredat, 493] Buna göre Yüce Allah bütün mahlukata her şeyden daha yakındır. İlim, irade ve kudreti ile her yerde hazır ve her şey ona nazırdır. Arş ise tüm varlığın içini dışını, altını ve üstünü kuşatmış olup, Cenab-ı Allah’ın hüküm ve hakimiyetini sağlar. [Mesnevi-i Nuriye, 1993, s.91, 203]


    Bütün bu izahlardan anlaşılan arşın üstünlük, hakimiyet ve egemenlik sembolü olmasıdır. Yüce Allah [Zül’-Arş] yani Arş sahibidir ve "Arş-ı Mecid" [Büruc, 85:15] ve "Arş-ı Azim" [Tevbe, 9:129; Mü’minun, 23:86] ona aittir.

    Arşın hükümdarın oturduğu hükümranlık koltuğu anlamına geldiği Hz. Yusuf’un [a.s] "Babasını arşın üzerine çıkardı" [Yusuf, 12:100] ayeti ile sabittir. Süleyman [a.s] da Belkıs’ın tahtını getirmelerini emrettiği ayette tahtı [Arş] olarak nitelemiştir. [Neml, 27:38, 41, 42]